Sonucunuz burada görünecek
Bilgileri doldurun ve Hesapla'ya basın.
Bir işletme demirbaşının (makine, bilgisayar, taşıt gibi) maliyeti, alındığı yılda tek seferde gider yazılmaz — Vergi Usul Kanunu'na göre, faydalı ömrüne yayılarak yıllık paylar hâlinde amorti edilir. Bu paylaşımın iki farklı yöntemi vardır ve seçilen yönteme göre ilk yıllardaki gider tutarı belirgin şekilde değişir.
Demirbaşın maliyetini, faydalı ömrünü (yıl) ve yöntemi (normal veya azalan bakiyeler) girin; yıllık amortisman tutarını görün.
Amortisman Hesaplama: adım adım örnek hesaplama
600.000,00 ₺ bedelle alınan, faydalı ömrü 5 yıl olan bir demirbaş normal (eşit tutarlı) yöntemle amortismana tabi tutuluyor.
- Varlık Maliyeti
- 600.000,00 ₺
- Faydalı Ömür (Yıl)
- 5
- Yöntem
- Normal (eşit tutarlı)
- 1
Normal amortisman oranı
Oran = 100 ÷ Faydalı ömür
100 ÷ 5 = %20
- 2
Yıllık amortisman payı
Yıllık pay = Maliyet ÷ Faydalı ömür
600.000,00 ₺ ÷ 5 = 120.000,00 ₺
- 3
Aylık karşılığı
Aylık = Yıllık pay ÷ 12
120.000,00 ₺ ÷ 12 = 10.000,00 ₺
- 4
Karşılaştırma: azalan bakiyeler oranı
Oran = min(Normal oran × 2, %50)
min(%20 × 2; %50) = %40
- 5
Azalan bakiyelerde 1. yıl payı
1. yıl = Maliyet × Azalan oran
600.000,00 ₺ × 0,4 = 240.000,00 ₺
- Normal yöntem:600.000,00 ₺ → 0,00 ₺
- Azalan bakiyeler:600.000,00 ₺ → 0,00 ₺
Bilmeniz gereken: Faydalı ömürler Maliye’nin amortisman listelerinden (VUK md.315) alınır. Azalan bakiyeler yönteminden normal yönteme geçilebilir, ama normal yöntemden azalan bakiyelere geçilemez (VUK md.318); son yıl kalan bakiyenin tamamı gider yazılır.
Amortisman nasıl hesaplanır?
Normal (eşit tutarlı) yöntem
Her yıl aynı tutarda amortisman ayrılır: Yıllık pay = Maliyet ÷ Faydalı ömür. Örneğin 5 yıl faydalı ömürlü bir varlıkta her yıl maliyetin %20'si gider yazılır — basit ve öngörülebilirdir.
Azalan bakiyeler yöntemi
Her yıl, kalan (henüz amorti edilmemiş) bakiyeye sabit bir oran uygulanır; bu oran, normal yöntemin oranının iki katıdır (ama %50'yi geçemez). İlk yıllarda çok daha yüksek, sonraki yıllarda giderek azalan tutarlar ayrılır — son yılda kalan bakiyenin tamamı bir kerede amorti edilir.
Hangi yöntem ne zaman tercih edilir?
Normal yöntem, gideri yıllara eşit yaymak isteyenler için öngörülebilirdir; azalan bakiyeler yöntemi ise ilk yıllarda daha yüksek gider yazarak (ve dolayısıyla ilk yıllarda vergi matrahını daha çok düşürerek) vergi avantajını öne çekmek isteyenler için tercih edilebilir. Yöntem seçimi genellikle varlık ilk kayda alınırken yapılır ve sonradan değiştirilmesi kısıtlıdır.
Örnek hesap
120.000 TL maliyetli, 5 yıl faydalı ömürlü bir demirbaş için: normal yöntemde her yıl 24.000 TL (%20, aylık 2.000 TL) amortisman ayrılır.
Aynı demirbaş azalan bakiyeler yöntemiyle amorti edilirse, oran normal oranın iki katı olan %40'a çıkar ve ilk yıl amortismanı 48.000 TL olur — normal yöntemin tam iki katı; sonraki yıllarda ise kalan bakiye küçüldükçe amortisman tutarı da azalır.
Sık sorulan sorular
Azalan bakiyeler yönteminde oran nasıl belirleniyor?+
Normal yöntemin oranının iki katı alınır (ör. 5 yıl faydalı ömürde normal oran %20 ise azalan bakiyede %40 olur), ancak bu oran hiçbir durumda %50'yi geçemez.
Son yılda amortisman nasıl tamamlanıyor?+
Azalan bakiyeler yönteminde son yıl, kalan bakiyenin tamamı (oran uygulanmadan) bir kerede amorti edilir — böylece varlığın toplam maliyeti faydalı ömür sonunda tam olarak sıfırlanmış olur.
Faydalı ömür süresini kim belirliyor?+
Faydalı ömür süreleri, Maliye Bakanlığı'nın yayınladığı amortisman listelerinde varlık türüne göre belirlenmiştir (ör. bilgisayarlar için farklı, taşıtlar için farklı bir süre); bu araç girdiğiniz süreyi doğrudan kullanır.
Yöntem değişikliği sonradan yapılabilir mi?+
Genellikle hayır — amortisman yöntemi, varlık ilk defa amortismana tabi tutulduğu yılda seçilir ve sonraki yıllarda değiştirilmesi VUK hükümlerine göre kısıtlıdır.
Kaynaklar
Bu sayfa hakkında
- Yayıncı:
- Kalkoro — Teknolojig Bilişim Teknolojileri A.Ş., İstanbul
- Hazırlayan:
- Furkan Tur — Editör (Finans, kredi, vergi, muhasebe, ticaret, hukuk, çalışma hayatı)
- Kontrol eden:
- Ahmet Tur — Editör
Parametreler resmî kaynaklardan alınır; son güncelleme tarihi sayfanın altında görünür.
Yanlış sonuç mu gördünüz? Sayfanın üstündeki "Hata bildir" düğmesini kullanın; her bildirim incelenir.
Hesaplama yöntemi ve doğruluk politikası →
Sonuçlar bilgilendirme amaçlıdır; mali, hukuki veya yatırım tavsiyesi değildir. Resmî işlemlerde ilgili kurumun hesabı ve mali müşavir/avukat görüşü esastır.
Son güncelleme: